ÁO DÒNG MỚI – MÔN ĐỆ THỪA SAI 2.0Lm. Anmai, CSsR (giọng đọc của MC Nguyễn Ngọc Ngạn)

Ngày chiếc xe khách cũ thả cha Phaolô xuống đầu con đường đất đỏ dẫn vào giáo xứ An Bình, trời đã xế chiều. Những vạt nắng cuối ngày rớt nghiêng trên cánh đồng khô sau mùa gặt, chạm vào những mái nhà lụp xụp nằm rải rác giữa mấy hàng chuối gầy và những bụi tre già. Gió từ con sông nhỏ cuối làng thổi lên mang theo mùi bùn non, mùi rơm rạ, mùi khói bếp chiều. Trên vai cha là chiếc ba lô màu đen đã sờn một góc, trong tay là chiếc vali không lớn, thứ hành trang khiêm tốn của một người vừa từ bên kia bán cầu trở về sau mấy năm học hành, nghiên cứu, sống trong những thư viện lớn, những giảng đường sáng choang, những nhà nguyện cổ kính với tiếng đàn pipe organ ngân dài như hơi thở của thời gian. Cha đứng lại vài giây ở đầu con đường, lặng nhìn bảng tên giáo xứ bằng xi măng đã bong tróc sơn: GIÁO XỨ AN BÌNH. Cái tên ấy cha đã đọc nhiều lần trong thư bổ nhiệm. Cha cũng đã nghe nhắc đến nó trong những cuộc trò chuyện ngắn với Đức cha, với cha giám đốc đại chủng viện, với vài linh mục bạn. Một giáo xứ nghèo. Một giáo xứ vùng ven, xa trung tâm. Một giáo xứ có nhiều người già, nhiều trẻ em, nhiều người đi làm ăn xa. Một giáo xứ nhỏ, cũ, ít nhân lực, giáo lý viên mỏng, đoàn hội yếu. Một giáo xứ không có gì nổi bật ngoài lòng đạo bình dân còn âm ỉ giữ được từ thời ông bà. Nhưng cha không thấy nơi ấy nghèo theo cái nghĩa người ta thường nói. Trước mắt cha lúc ấy, con đường đất đỏ như dẫn vào một miền rất lạ: vừa cũ kỹ, vừa thinh lặng, vừa như có một lời mời kín đáo mà thiết tha. Cha kéo vali đi tiếp. Mỗi bước chân lạo xạo trên sỏi vụn như chạm vào một đoạn đời mới. Người đầu tiên nhận ra cha là thằng bé giúp lễ tên Tín, đang cưỡi chiếc xe đạp cà tàng chở phía sau một thùng nước lọc. Nó thắng gấp, trợn tròn mắt, rồi kêu to: “Cha mới! Cha mới về!” Nó quăng xe dựa vào hàng rào nhà ai đó, chạy ù tới xách giùm cái vali mà không đợi cha đồng ý. “Cha là cha Phaolô phải không cha? Con nghe bà cố Mười nói cha đi Tây học mới về.” Cha bật cười vì kiểu giới thiệu vừa hồn nhiên vừa thẳng như ruột ngựa ấy. “Ừ, cha là Phaolô. Còn con tên gì?” “Con tên Tín. Con giúp lễ. Con cũng biết bấm điện thoại nữa cha.” Cha nhìn thằng bé, không hiểu vì sao giữa câu chào đầu tiên nó lại thêm vào một thông tin như khoe bí mật. Nhưng cha chỉ cười: “Vậy là giỏi đó.” Nó gật đầu chắc nịch: “Con biết livestream luôn.” Cha hơi khựng lại. Một cơn gió thoảng qua. Tiếng chuông nhà thờ từ xa ngân lên năm tiếng chậm. Trời cuối chiều mỏng dần như tấm vải cũ. Cha đi tiếp bên cạnh thằng nhỏ, trong lòng chợt có một cảm giác rất khó gọi tên, như thể ai đó vừa kín đáo xác nhận với cha rằng cuộc trở về này không phải ngẫu nhiên. Nhà xứ An Bình đơn sơ hơn cha tưởng. Không phải kiểu đơn sơ được chăm chút để tạo vẻ mộc mạc, nhưng là đơn sơ thật, nghèo thật, cũ thật. Tường vôi đã ngả màu, mái ngói lỗ chỗ, hành lang hẹp, bộ bàn ghế gỗ cũ bóng lên vì thời gian và vì bao nhiêu cánh tay từng tì xuống đó. Cái quạt trần quay chậm chạp như đã quá quen với nắng nóng miền quê. Ở góc phòng khách đặt tượng Thánh Tâm Chúa Giêsu nhỏ, dưới chân tượng là một bình hoa giả đã bạc màu. Cha xứ cũ, cha Giacôbê, đã gần bảy mươi. Ngài gầy, nước da sạm, giọng khàn khàn vì nhiều năm giảng lễ không micro tốt. Thấy cha Phaolô bước vào, ngài cười hiền, cái cười của những người không còn muốn giữ khoảng cách nghi thức giữa bậc đàn anh và đàn em. “Về rồi đó hả con.” Cha Phaolô cúi chào, hôn nhẫn tay cha già. “Dạ, con mới tới.” Cha Giacôbê nhìn kỹ người linh mục trẻ trước mặt: chiếc sơ mi đen giản dị, cổ cồn vẫn chỉnh tề, mắt sáng nhưng không sắc, dáng đi có nét nhanh nhẹn của người trẻ, mà trên gương mặt lại có cái trầm lặng của một người đã từng đi xa, đã từng suy nghĩ nhiều. Ngài kéo ghế cho cha ngồi rồi rót chén trà. “Nghe nói con học mục vụ truyền thông với thần học mục vụ hiện đại gì đó bên kia?” “Dạ, con học thần học mục vụ với một nhánh về truyền giáo trong môi trường kỹ thuật số.” Cha Giacôbê gật gù, lặp lại chậm rãi như nhai một khái niệm lạ. “Truyền giáo… trong môi trường kỹ thuật số.” Ngài cười. “Ở đây thì môi trường nhiều muỗi, nhiều mưa, nhiều người nghèo hơn.” Cả hai cùng cười. Nhưng cha Phaolô không xem đó là câu nói đùa hoàn toàn. Trong giọng cười ấy có một nỗi băn khoăn thật. Một thứ khoảng cách giữa điều học được trong các giảng đường hiện đại và điều phải sống giữa một vùng quê còn chật vật với điện yếu, mạng chập chờn, người già không quen smartphone, người trẻ thì mê mạng hơn mê nhà thờ. Cha Giacôbê nhấp ngụm trà, nói tiếp: “Nhưng con đừng lo. Giáo xứ này nghèo mà thương nhau. Có cái khó là người trẻ đi làm xa hết. Đứa ở nhà thì ôm điện thoại. Người già thì than tụi nhỏ bỏ Chúa. Còn tụi nhỏ thì bảo người già không hiểu tụi nó. Cha ở đây mười ba năm, vá được nhiều mái nhà, sửa được nhà thờ đỡ dột, gom được vài đứa giúp lễ. Phần còn lại… chắc Chúa để dành cho con.” Câu ấy nghe nhẹ mà nặng. Cha Phaolô cúi đầu. “Xin cha cầu nguyện cho con.” Cha già im một lúc rồi hỏi: “Con có dự tính gì chưa?”